Skip to main content

पेरिस यात्रा

(source: google image)
नयाँवर्षको गन्तब्य पेरिस। नयाँ ठाउँ, आत्मीय साथीहरुका साथ नयाँ बर्षलाइ जोस, जाँगर र उमङ्गका साथ मनाउने रहर । विश्वका आश्चर्यहरु मध्ये एक ( अहिले त अरु धेरै भैसके; संसारै आश्चर्यहरुले भरिएको बेला) Eiffel Tower देखि लिएर Louvre museum सम्म भएको शहर। फ्रेन्च नबुझ्ने म र अंग्रेजी नबुझ्ने फ्रेन्चहरुको राम्रै combination भयो यो पटकको घुमाई।


उडान शुरु भए देखि नै एउटा आकृति पछी लागेको लाग्यै छे । घरी लुकी लुकी हेर्छे, कल्पनामा आउछे तर यथार्थमा भने भेटिन्न। नयाँ बर्षको आगमनलाइ स्वागत गर्न बिशाल भीड जम्मा भएको छ, eiffel tower  वरिपरी । आफ्नो भने आँखामा उसकै मात्र तस्बीर छ जतिखेर पनि। टावर रंगिएका विभिन्न रंगीचंगी सजावटले पनि मनलाइ तेही बिघ्न आकर्षण गर्न सकेको छैन। Eiffel Tower को माथिल्लो तल्लाका बत्तीहरु बल्दैनन उही नयाँ बर्ष शुरु हुने समयमै। नोबल भाई भन्दैछ," यो program मा bug छ दाई," computer engineer को दिमाग न ठहरियो। तर आफ्नो त दिमागको बत्ती नबालेको कति भैसक्यो यो बुझ्न छोडेर को त्यो program को bug माथि discuss गर्न चाहन्थ्यो र!


Seine नदीमा cruise को यात्रा गर्दा पनि फ्रान्सका एतिहासिक भवन र पुलहरुको बर्णन गर्दै record बज्दैथियो। तर आफ्नो मनमा अर्कै सङ्गीत बज्दैथियो कि कुन्नि त्यो सुन्न त सुनियो तर कता हरायो कता।


खै अझै पनि आकृति त धमिलै छ, अस्पष्ट छ तर बारम्बार आइरहन्छ छायाँ जस्तै। Disneyland मा Roller coaster मा चढ्दाखेरि एकैछिन बिर्सिए झैँ भा'को थियो नत्र त यसले छोडेको होइन। Life is a roller coaster भन्थे क्यारे,  साँचिकै हो कि झैँ लाग्ने। यो त एकछिनमा सिद्धियो तर जिन्दगीको यात्रा चलिरहन्छ निरन्तर; कहिले उकालो कहिले ओरालो। यसले एउटा कुरा के चाहि सिकायो भने उकालो चढ्न गार्हो त होला तर अचानकै आइदिने ओरालो जति कठिन त उकालोको यात्रा पनि नहुदो रहेछ। कहिले कहिँ आउने 360 degree को फन्कोले सातो लान्छ तर एक चक्करमा फेरी जही को तही पुर्याउछ। यथार्थबाट केहि पर लगेर यसले केहि मनोरंजन त दिलायो तर त्यो छायाँ जो निरन्तर घुमिरहेछ, तेस्लाई मेटाउन भने सकेन।


Louvre को दरबारमा पुराना सभ्यताहरुको खानी नै रहेछ, त्यो सबै हेर्ने र बुझ्ने सामर्थ्य र भएन तैपनि केहि उत्कृष्टलाइ त छोड्ने कुरा पनि त आएन नि। प्राय: किन सबै मुर्ति र चित्रहरु नग्न छन्, जगदीश भाई र मेरो discuss हुन्छ तर बिना निष्कर्ष टुंगिन्छ। शायद जीवनको शुरुवात पनि र अन्त्य पनि तेसरी नै हुने भएकोले पो तेस्तो भएको हो कि मान्छेको यौन मनोबिज्ञानले गर्दा भएको को त्यो भने छुट्याउन गार्हो भो।  मोनालिसा पनि देखियो तर परबाट। Da vinchi को code को अध्यन गर्न भने पाइएन। तिनले कुनै काल्पनिक चित्र बनाए या कुनै सुन्दर युवतीको साचिकै चित्र बनाए त्यो भने थाहा पाउन सकिएन। हुनत आफ्नै मनको कुरो त थाहा पाउन नसकेको बेला यस्तो कुरा कसले बुझिदिने!


अझै पनि सोच्दैछु। यस्तो रमाइलो शहरमा आ'को छु, सुन्दरताको खानी छ, साथीहरुको आत्मीयताले बसाइलाई अझै सुन्दर बनाउदैछ तर पनि मनमा एउटा तस्बीर बारम्बार आइरहन्छ; स्पष्ट आकृति भने देखिदैन किन हो बुझ्न सक्तिन। प्लेनमा फर्किदैछु; आँखा लाग्न खोज्दैछु। बिस्तारै त्यो धुमिल आकृति हातमा दियो लिएर अगाडी बढ्छ। दियोको मधुरो प्रकाशमा धमिलो छायाँ अलि अलि प्रष्ट हुदैजान्छ। म देख्छु उ त त्यहि मोनालिसा पो रहिछे। कसैको कल्पना हो या यथार्थ म बहस गर्न चाहन्न, उ म तिर अगाडी बढ्छे र बोल्न खोज्छे। अचानक म आवाज सुन्छु; "what do you want sir, tea or coffee?" कस्तो मीठो सपना थियो बिगारी हालिनी मोरीले। तिम्रो airlines ले खाजाको नाममा यहि tea/coffee  त दिन्छ, तेही भए पनि पिउ, सपना त बिग्रिगो। के गर्न कल्पनाको संसार त क्षणिक हो, यथार्थ त यहि हो। भोलिबाट त फेरी उही दैनिकी शुरु हुनेवाला छ। जे होस्, नयाँ बर्षको शुरुवात राम्ररी भयो, आशा गर्न सकिन्छा आउने दिनहरु पनि राम्रै हुन्। फ्रान्सको यात्रालाइ स्मरणीय बनाउन मद्दत गर्न सबै साथीहरुको न्यानो माया र आत्मीयताको लागि पुन: धन्यबाद।

Popular posts from this blog

देशभक्तिका कुरा

हनुमान र पाण्डवहरु

वानर सेना साथमा लिइ
वनवास बाट फर्केर आए
मर्यादाविहिन रामहरु
शहरमा स्वागत द्वार बनाइ
कुर्दैछन सारा हनुमानहरु

आँखा भएको  धृतराष्ट्र सामु
द्रोपदीको सारी तान्दैछन
बलवान दुर्योधनहरु
निर्लज्ज भै बसेर
हेर्दैछन् सारा पाण्डवहरु

अनन्त बाँदर सिद्धान्त

म आफ्नो पढाईसँग सम्बन्धित केही कुरा खोज्दैथिएँ। अचानक internetको link र hyperlinkबाट एउटा सिद्धान्तमा पुग्दा निकै चासो लाग्यो। Infinite monkey theorem भनिने उक्त सिद्धान्तबारे wikipedia लेख्दछ:

"The infinite monkey theorem states that a monkey hitting keys at random on a typewriter keyboard for an infinite amount of time will almost surely type a given text, such as the complete works of William Shakespeare."

अर्थात एउटा बाँदरलाई अनन्त समय दिने हो भने र एउटा टाइपराइटर दिने हो भने, उसले तेसमा अनियमित किसिमले टाईप गर्दै गयो भने सेक्सपियरको कुनै कृति टाईप गर्न सक्छ।

यस सिद्धान्तलाई हाम्रो देशको संबिधान निर्माण गर्ने कुरा सँग दाँजेर हेरौन, कस्तो होला? यहाँ मैले सभासदहरुलाई बाँदरसँग तुलना गर्न भने खोजेको होइन है। यो त एउटा exampleमात्रै हो। ६००को सन्ख्यामा रहेका बाँदरले अन्धाधुन्द टाईप गर्ने हो भने अनन्त समय सम्ममा संबिधान अवश्य पनि लेखिनेछ। भनेपछी अनेकौ समितिहरु बनाएर किन झन्झट बेहोरीराख्ने। सबैजनालाई एक एकवटा शब्द टाईप गर्न दिए त भईहाल्ने रहेछ। यसलाई mathematical treatment गरेर हे…

के Twitter भीड हो?

नेपालमा इन्टरनेटको बढ्दो प्रयोग संगै सामाजिक संजालमा रमाउनेहरुको संख्या निकै पुगिसकेको छ। केही बर्ष अगाडि Hi5 र तेसपछि Facebook मा अभ्यस्त नेपाली पुस्ता अचेल Twitter मा जम्न थालेका छन्। अभिव्यक्ति स्वतन्त्रता कुण्ठित भएका कतिपय मुलुकमा यिनै सामाजिक संजालले जनताको आवाज विश्वमाझ पुर्याउन ठुलै भूमिका खेलेका छन्। म आफु पनि twitter मा छु धेरै अगाडिदेखि, तर खासै सक्रिय भने होइन। धेरै नेपाली पत्रकारहरुलाई twitter मा follow गरेको हुनाले संबिधानसभाको अन्त्य हुँदाताका भने मैले पनि twitter लाइ यस्तो अवस्थामा समाचार जान्न उपयुक्त ठानें। तर नेपाली twitter प्रयोगकर्ताहरु बढीरुपमा व्यक्तिगत गालीगलौचमा उत्रेको पाएँ। हुन त मलाई twitter एउटा भीड जस्तै लाग्छ। भीडमा राम्रा-नराम्रा सबै खाले मान्छे हुन्छन। भनिन्छ नि भीडको विवेक हुदैन, तेसैले होला सही विचार बोकेका व्यक्तिहरु पनि भीडको मानसिकताबाट निर्देशित भएको देखिन्छ कहिलेकाँही। अनि अर्को कुरा हामी नेपालीहरु अरुले गरेको कामलाइ राम्रो भन्न सक्तैनौ, त्यो हाम्रो सामुहिक चरित्र नै होला सायद। हामी समालोचना होइन बढी आलोचना गर्छौ। अझ गाली गर्छौ नै भनौंन। अनि…

कालो चिया कि दुध भा'को चिया?

तातो खानुहुन्छ कि चिसो? कसैकोमा जाँदा सोधिने सामान्य प्रश्न हो यो। तातो भनेपछि त चिया नै भैहाल्यो, कफीको तेती चलन पनि त छैन नि हाम्रोमा। चिया त खाने तर फेरि Black Tea कि Milk Tea भन्ने प्रश्न शुरु भैहाल्छ। कतै कतै Lemon Tea खाने कि भन्ने प्रस्ताव पनि आइहल्छ। हुन त दुधको भाउ पनि महँगो नै छ हाम्रोमा, तेही भएर पो हो कि सोधिराख्ने। हुन त कालो चिया खानु र दुध हालेको चिया खानुमा पनि सम्पन्नताको अर्थ संग नै त हेर्न नमिल्ला तर आफ्नो दिमागले त तेही सोचिहल्छ। आखिर जे भए पनि दुध किन्न नसक्नेको लागि पनि राम्रो कारण बनेको छ कालो चिया। Health को कारणले गर्दा कालो चिया खाएको भन्यो, राम्रै हो। Gastritis भएर पनि धेरैले दुध चियालाई बन्द गरेको भन्छन, आफु पनि पिडित नै हो तर खै यो तथ्य भने medical science  ले prove गरेको हो कि हल्ला हो त्यो भने थाहा भएन। हुन त नेपालमा gastritis बाट पिडित नहुने कमै होलान, महले त एकचोटी नेपालीहरुलाई नागरिकतानै यहि रोग हेरेर दिए राम्रो भन्थे क्यार। 
त्यसो त गाउँमा बाहेक शहरतिर खाइने चियामा त दुधको काम भनेको चियालाई धमिलो बनाउने मात्र त हो। तर पनि कसैले केहि नसोधेमा मेरो रोजाई…

कार्यशील जिन्दगी बगिरहने नदी हो

कार्यशील जिन्दगी बगिरहने नदी हो
जुन नदीमा बग्दैजाँदा कहिले फोहोर भेटिन्छन जुन नदीमा  बग्दैजाँदा कहिले फूल भेटिन्छन
जुन नदीमा बग्दैजाँदा कहिले भंगालो फाट्दछन् जुन नदीमा बग्दैजाँदा कहिले दोभान भेटिन्छन
पुर्खाहरु भन्ने गर्छन बग्छ यसैले यो नदी हो बग्ने पानी स्वच्छ हुन्छ बग्ने पानी सफा हुन्छ भन्ने कुरा सत्य हो पुर्खाहरु भन्ने गर्छन कार्यशील जिन्दगी बगिरहने नदी हो

सानै छँदादेखि सुनेको बालगीत हो यो। तेतिखेर सायद शब्दमा ध्यान दिइएको थिएन। रामेशको संगीतमा रहेको हो यो गीत, शब्द भने मन्जुलको हुनुपर्छ तर पक्का भने छैन। नभन्दै कार्यशील जिन्दगी बगिरहने नदी नै त हो नि। केहि कार्य गर्ने जोश जाँगर नै त हो हाम्रो जीवनरुपी नदीको बग्नुको कारण। केही नगरिकनै जीवन बिताउन खोज्नु पनि एक प्रकारले रोकिनु त हो, नबगेपछि फोहोर हुनु स्वाभाविक नै त हो। तेसैले जीवनलाइ बग्ने नदीजस्तै बनाऔ र सफा र स्वच्छ बनौ।

म लेख्नेछु एकदिन

पहाडसरि भावहरु उर्लेका बेला गम्दै, खोज्दै, मुछ्दै, साँचोमा राख्दै, इँटाजस्तै शब्द बनाउदैथिएँ, मिलाएर राख्ने कोशिश गर्दैथिएँ ठीक त्यसैबेला तिमीले देख्यौ र तत्काल घोषणा पनि गरिदियौ आहा! कति राम्रो कविता अनि म कवि भएँ
छन्द मिलाउने के कुरा भाव मिलाउने त झन् के कुरा काँचै थिए शब्दहरु खारिनै बाँकी थिए परिपक्वता त झन् आएकै थिएन नजानेरै म कवि भएँ
अचेल! व्यवहारिक, सामाजिक हुनुपर्ने 
केही रहरले केही करले केही कुरा जीवनले सिकाउदैछ केही आफैं पनि सिक्दैछु भावहरु नआउने होइनन नलेखेको पनि होइन लेखिरहन्छु मेटिरहन्छु

गफै त हो

लेख्ने पो के हो खै। सधै शुरु गर्दा यस्तै हुन्छ। बुझ्ने कुरो पो लेख्नु, के के लेख्छन यी लेखकहरु भनाउँदा पनि, यस्तो सोचिन्थ्यो आफु पनि। के नै बुझिएको छ र बुझ्ने कुरो लेख्नलाई त। कति कुरो बुझ्नु, संसार अथाह छ बुझेरै पनि के सकिन्छ र। बुझ्नेले पनि के नै नाप्या छन र। देशको बारेमा कुरो के गर्नु गरिसाध्य भए पो। वास्तै नगरिकन पनि बस्न नसकिने, वास्ता गर्यो भने झनै बस्न नसकिने। कुरा यस्तो छ। नेतालाई कति गाली गर्नु, अरुलाई खै कसलाई पो गालि गर्नु, जानेको काम तेही हो अरुलाई गाली गर्ने। आफुले केहि गर्न सक्या होइन, ठाउमा बसेका तिनै नेता छन तिनैलाई त हो नि गाली गर्ने। धान भाको भए बरु कति बालि हुन्थ्यो होला यो संबिधान त खै आउने पो हो कि होइन। भ्रस्टाचारी नेता जेलमा पर्यो रे, राम्रो समाचार हो रे। खै सबै जनता नै भ्रस्ट भएको ठाउँमा एउटा नेतालाई थुनेर के पो होला र। घुस खाएर चारतल्ले घर ठड्याउने खरदारलाई प्रगति गरेको भन्ने समाजले तेही घुस नखाने एउटा अधिकृतलाई मुर्ख भनेर तक्मा दिन्छ भने। उसैपनि एकवर्षपछि एउटा किताब हातमा लिएर जेलबाट निस्कने त होला। छाप्न खोज्नेको पनि लाइन होला। राम्रा लेखकका किताब छाप्न त उह…

आगो, सपना र जलेको विपना

झर्दैछु तेही ओरालो
जहाँ टेकेर उकालो चढ्न खोजेको थिएँ

पछ्याउदैछु तिनै जुनकिरिहरुलाई
जो आगोका रापमा मरेका थिए कुनैबेला

तर्न खोज्दैछु खोलाहरु
डुंगाहरु पनि त जलिसकेछ्न तेही आगोमा

आशाहरुको खेती गर्न भनेर
पसिना बगाउने प्रयास गर्छु
त्यो आगोले जमिन पनि सुख्खा भइसकेछ

टन्टलापुर घामले पोल्दा
चौतारीमा बस्न खोज्छु
त्यो पनि तेही आगोमा बलेछ

तिर्खा मेटौ भनेर
पानीको मूल खोज्छु
जंगल त झन् डढेलोले नष्ट भएछ

एकान्तले सताएर
आफन्तलाइ भेट्न जान्छु
आगोको राप सहन नसकेर सबै कता कता हराएछन

हिड्दा हिड्दै
आज फेरि काँडाले बिझायो
सबै घोच्ने काँडाहरुलाई सिध्याउछु भनेर
बोकेको आगोले
काँडाको बीउलाई त सिध्याउन सकेको रहेनछ
उल्टो आफ्नै विपना पो जलेर खरानी भइसकेछ

( अप्रमाणित भएका माओवादीको लडाकुहरुको भावनालाइ समेट्ने प्रयास हो यो)