Skip to main content

Posts

Showing posts from September, 2008

प्रचन्ड पुत्र, डलर र जनता

म देशको खबर सुनिरहेको/पढिरहेकोछु। म अहिले mysansar.com मा एउटा लेख पढ्दैछु। प्रधानमन्त्री प्रचन्डको अमेरिका भ्रमणको बारेमा थियो समाचार। कता कता माओवादीको समर्थनमा लेखिएको हो कि जस्तो तर नेपालीको चरित्र माथि बिश्लेसण गरिएको रहेछ। बिषय थियो बिदेश भ्रमणमा गरिएको खर्च र त्यसमा सामेल भएका ब्यक्तीको बारेमा। लेखले भन्छ नेपालमा भएको महान जनयुद्धमा ती ब्यक्तीका परिवारको योग्दान धेरै ठुलो भएकोले त्यो भ्रमणमा प्रचन्डको पुत्र रहनु ठीक भएको कुरालाई justify गर्न खोजिएको छ। लेखक Ascol पढ्दाखेरी कती ब्यक्ती आफ्नो पढाई छोडेर युद्धमा लागे,कती त शाहीद पनि भए। पढ्न पाएका भये ती ब्यक्ती पनि आज कुनै राम्रो ठाउँमा पढिरहेका वा जागिर खाइरहेको हुन्थे भन्ने कुरामा जोड दिईएको छ। हुन त बलेको आगो सबैले ताप्छन तर नेपालीहरु पनि आ-आफ्नो दुनो सोझो पार्नमै मस्त छन। ४६ अघि सबै पञ्च, त्यसपछी सबै कांग्रेस, तेसपछी एमाले, राजाको शासनमा सबै राजावादी र अहिले सबै माओवादी। गल्ती गरेको छ भने पनि बयान गर्ने। यो लेख पनि त्यस्कै निरन्तरता त होइन कतै, शंकापो लाग्छ त।

यो लेख त्यसको जवाफ भन्दा पनि मेरो ब्यक्तिगत बिचार हो। एक त यो माओव…

स्वप्न-सुन्दरी

गुलाबी अधर बन्द छ आँखाको पलक बोल्दो छ
खुल्ला केशले त्यो मुहार खुले जस्तो लाग्यो

मुस्कान मन्द छ गालामा हल्का लाली छ
बोलीसङगै संगीतको सुर मिले जस्तो लाग्यो

बारुले कम्मर छ सिंहको जस्तो चाल छ
जुनको टुक्रा धरतीमै खसे जस्तो लाग्यो

नशालु आँखा छन निर्दोश हेराइ छ
नजरको बिशको प्यालाले माते जस्तो लाग्यो

तिमी पनि चुप छौ म पनि चुप छु
मनै मनले केही कुरा बोले जस्तो लाग्यो

शब्द-शब्दले आज गीत गुन्जाउदै छ
मनका कुरा हामीले खोले जस्तो लाग्यो

भो! लुकामारी नखेल आउ अब यथार्थमा
सपनाको संसारमा भुले जस्तो लाग्यो

निरर्थक सोचाइ

म अहिले एउटा गीत सुनिरहेकोछु। मलाई कुनै बेला आँफै देखि अचम्म लाग्छ। यो गीत सुन्दासुन्दै म आफु नै यो गीतको गायकजस्तो महसुस गर्न थाल्छु।म गीतको शब्दमा ध्यान दिन्छु, मलाई लाग्छ यतिको त म पनि लेख्न सक्छु नि, अझ राम्रो हुन सक्थ्यो नि गीत जस्तो पनि लाग्छ। म साथी भाईको जमघटमा गीत पनि गुन्गुनाउछु, उनीहरु तारिफ गर्छन्। म ठान्दछु म राम्रो गाउछु, तर गहिरिएर सोच्दै जाँदा न ममा संगीतको ज्ञान छ, न त स्वर नै त्यस्तो राम्रो छ। तर पनि मन भित्र कता कता त्यो लुकेर रहेको हुदो हो। म घरी गितार सिक्ने लहडमा हुन्छु तेसै कारणले। सोचे जस्तो सिक्न सक्तिन, लाग्छ यो मेरो क्षेत्र होइन।

म फिल्म हेरिरहेको हुन्छु, मलाई लाग्न थाल्छ यो नायकले त अभिनय नै गर्न जान्दोरहेनछ। यतिको त म नायक भएको पनि गरिहाल्थे जस्तो। हुन त ममा कुनै पनि नायक बन्ने सम्भावना छैन, न त ममा त्यो कला नै छ न त मेरो सुन्दरता पनि फिल्ममा सुहाउदोछ। तर पनि म कल्पिन पुग्छु। म नायक भन्दा पनि निर्दैशकिय क्षमतातिर सोच्न थाल्छु। यतिको पो गरेको भए राम्रो हुन्थ्यो कि। फेरि कसैले वृतचित्र बनायो भने म पनि त बनाउन सक्छु नि जस्तो लाग्छ; र घरि घरि कसैको गीतको भिडि…

गजल

तिम्रो माया मेरो माया जोड्ने एउटा पुल थियो
तेसमै जीवन बित्ला भन्नु मेरो कस्तो भुल थियो

तिमीलाई भेट्न भनी तिम्रो घरमा गएँ
त्यहा देखें थुप्रै थुप्रै मनिसको हुल थियो

भिडभाड छिचोल्दै गएँ तिमी कहाँ छौ भनी
त्यहा त मैले देखें शुभ विवाहको तुल थियो

गीत तिम्रो भाका मेरो, आँखा तिम्रो नजर मेरो
ती बाचा भन्दा उच्च त घराना र कुल थियो

धन सम्पत्ति दुई दिनको हो तिमीले नबुझे पनि
मेरो मन त आखिर माया प्रेमको मुल थियो

एक्लै जिउनु एक्लै मर्नु हो भने साथ नै किन चाहियो र
हिलोमा पनि फुलिदिने यो त कमल फुल थियो

( सिर्जनाको हिसाबले यो कुनै गतिलो रचना त नहोला तर मैले गजलको नियममा रहेर लेख्न खोजेको हुँ )

मेरो गीत मेरै प्रतिबिम्ब होइन...

मेरो गीत मेरै प्रतिबिम्ब होइन जो फुटी जाने होइन, जो टुटी जाने होइन आकाश जस्तो अमर गीत मेरा म जस्तो दुई दिनको पाहुना होइन
केही गुङुनाउछु धेरै शान्ती पाउछु केही शान्ती बाट्न यहाँ गीत सुनाउछु म ल्याउछु सगरबाट अन्जुलीमा पानी एक एक बुदले सबको प्यास मेट्न खोज्छु सबैलाई रिझाउने मेरो गीत होइन तिमीले नसुन्दैमा गीत मर्ने होइन आकाश जस्तो अमर गीत मेरा म जस्तो दुई दिनको पाहुना होइन
गीत चोरी ल्याए सागर बाट आकाशको नीलो गहिराइबाट सुनी हेर सबमा गीतको मुहान छ यहाँ जिउदोलाई श्वास फेर्न जही तही हावा छ मेरो गीत भन्ने अधिकार छैन गीतको पो म हुँ मेरो गीत होइन आकाश जस्तो अमर गीत मेरा म जस्तो दुई दिनको पाहुना होइन

म आज शब्दलाई ध्यान दिएर गीत सुन्दैछु। यो गीत म गुनगुनाइ रहने गीत हो तर मैले यसको शब्दमा तेती ध्यान दिएको रहेनछु। म मा यो क्षमता त छैन कि यो गीत माथि म समिक्षा गर्न सकु, तर मैले सुन्दा लागेको कुराहरु लेख्ने प्रयास हो यो। म ल्याउछु सगरबाट अन्जुलीमा पानी एक एक बुदले सबको प्यास मेट्न खोज्छु। सबैको प्यास मेट्न खोज्नु त असल कुरा हो तर चाहना हुँदैमा मात्र कहा हुन्छ र। सबैलाई रिझाउन कहाँ सकिन्छ र त्यो प्रयास पन…

म प्रेसिडेन्ट हुँदा...

मलाई थाहा छैन यो औधी खुशीको कुरा हो कि ठिकै कुरा हो या निराशाको कुरा हो। तर जे भए पनि यो मेरो जीवनको एउटा नौलो अनुभवको कुरा चै हो। म नेपाली समाजको समाजको प्रेसिडेन्ट हुन पुगे। मैले जीवनको कुनै पनि मोडमा यस्तो कल्पना पनि गरेको थिईन कि म कुनै संस्थामा अगाडि बसेर काम गरौला। मनिसहरुको जमातमा रमेर ठट्टा गरेपनि म प्राय एकान्तमै रमाउने गर्छु। हुन त सबै मनिसको सबै सँग कुरा मिल्छ भन्ने त छैन। एउटै खाटमा सँगै रात बिताउने श्रीमान र श्रीमतीको त सधैं कुरा मिल्दैन भने अरुको मिल्न पर्छनै भन्ने पनि त केही छैन नि। तर समाज त समाज नै हो नि, सबैको सबै कुरामा कहाँ सहमती हुन्छ र। सबै बिमति भित्र पनि सहमती को प्रयास त हो शायद नेत्रित्वले गर्ने।
लेख्न खोज्दै थिए एउटा कुरा, अन्तै तिर पो पुग्न थालेछु। आज पुरानो कमिटीले नयाँलाई हस्तान्तरण गर्ने दिन थियो। सबै साथीहरु उत्साहित थिए। तर उत्साह र उमङगकै बिचबाट एउटा नरमाइलो पनि महसुश भयो। साधारण कुरालाई लिएर भएको एउटा विवादले चर्कै रुप लिन पुग्यो। मान्छे ब्यक्तीगत कुरामा पनि पुगेर गाली गर्न तिर लागे। म सोच्न थाले यस्तै हो भने त काम गर्न त गर्हो पो होला कि। नेपाली समा…

खोज

उताबाट यता त्यहाबाट यहाँ
दौडेको होइन भागेको छैन
जोगी हुने चाहना छैन
लुक्ने कुनै बहाना होइन

एकान्त रात छ
जूनको उज्यालो छ
घामको पर्खाइ छ
तारालाई छुने चाहना छैन
कवि हुने बहाना होइन

भङालिएको मन छ
अङालिने चाहना छ
दौतरिको साथ छ
भौतारिने बहाना छ

पाइला अघि बढ्दो छ
क्षितिज अझै टाढा छ
शिखर चुम्ने चाहना छ
बाच्ने एउटा बहाना छ

आँखामा निद्रा छैन
सुन्दर स्वप्नको चाहना छ
प्रचुर थकाईको बहाना छ
सुनौलो घामको किरण सँगै
फेरी हुन्छ रोज शुरु
एउटा नयाँ खोज सुरु